Skip to Menu Skip to Search Contact Netherlands Websites & talen Skip to Content

De EU heeft een geharmoniseerd wettelijk kader, Verordening (EG) nr. 1935/2004, waarin de algemene beginselen van veiligheid en inertie voor materialen die met levensmiddelen in aanraking komen (FCM's) zijn vastgelegd, maar er is meer.

Inleiding tot de Europese verordeningen

Binnen de EU worden FCM's beoordeeld door de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA), maar er bestaat geen eengemaakte verordening voor alle FCM's. De EU heeft wel degelijk een geharmoniseerd wettelijk kader, Verordening (EG) nr. 1935/2004, waarin de algemene beginselen van goede fabricagepraktijken (GMP), veiligheid en inertie voor FCM's zijn vastgelegd, maar er is meer. Verschillende soorten FCM's vallen bijvoorbeeld ook nog eens onder hun eigen geharmoniseerde regelgeving, bijvoorbeeld:

  • Keramische voorwerpen: Richtlijn 84/500/EEG zoals gewijzigd door Richtlijn 2005/31/EG
  • Folie van geregenereerde cellulose: Richtlijn 2007/42/EG
  • Kunststoffen: Verordening (EU) nr. 10/2011 en wijzigingen 
  • N-nitrosamines en N-nitroseerbare stoffen uit elastomeer- of rubberspenen en -fopspenen: Richtlijn 93/11/EG
  • Epoxyderivaten: BADGE (2,2-bis(4-hydroxyfenyl)propaan-bis(2,3-epoxypropyl)ether), BFDGE (bis(hydroxyfenyl) methaan-bis(2,3-epoxypropyl)ethers) en NOGE (Novolac-glycidylethers) in bepaalde epoxyderivaten: Verordening (EG) 1895/2005

Inleiding tot de resoluties van de Raad van Europa

Ondanks inspanningen om de geharmoniseerde regelgeving inzake FCM's verder te versterken, zijn er veel belangrijke materialen, waaronder papier en karton, glas, hout, kurk, metalen en legeringen, textiel, lijmen, ionenwisselende harsen, drukinkt, siliconen, vernis, coatings en was die niet op EU-niveau zijn gereguleerd.

De Raad van Europa heeft een aantal resoluties opgesteld om deze kloof te dichten. Hoewel de resoluties niet wettelijk bindend zijn, worden ze algemeen aanvaard als leidraad bij gebrek aan Europese of nationale wetgeving in de lidstaten. Deze resoluties hebben betrekking op kleurstoffen voor kunststof, polymerisatiehulpmiddelen, coatings, siliconen, papier en karton, kurk, metalen en legeringen, ionenuitwisselende harsen, rubber en verpakkingsinkt.

Inleiding tot de wetgeving van de EU-lidstaten

Tegelijkertijd staat het de lidstaten ook vrij om de EU-regelgeving aan te vullen met nationale wetgeving voor aspecten waarvoor geen EU-regelgeving bestaat. In de praktijk hebben veel EU-lidstaten nationale vereisten voor een of meer van de niet-geharmoniseerde FCM's en/of aanvullende eisen voor FCM's waarvan de regelgeving wel is geharmoniseerd. De EU-regelgeving inzake keramiek bevat bijvoorbeeld migratielimieten voor lood en cadmium, maar in Frankrijk worden die aangevuld met wetgeving van het Franse Directoraat-Generaal voor Mededingingsbeleid, Consumentenzaken en Fraudebestrijding (DGCCRF) waarin ook migratielimieten voor aluminium, kobalt en arsenicum zijn opgenomen. In tegenstelling tot de algemene EU-vereisten, legt Frankrijk ook op dat de samenstelling van de metalen die in FCM's worden gebruikt – bijvoorbeeld roestvrij staal – ten minste 13% chroom moet bevatten.

Om de zaken nog ingewikkelder te maken, kan de manier waarop bepaalde verordeningen worden gehandhaafd per lidstaat verschillen. Zo is volgens Verordening (EG) nr. 1935/2004 de organoleptische test een vereiste in artikel 3. In Frankrijk wordt deze test echter niet voor alle materialen of voorwerpen uitgevoerd, maar alleen voor materialen of voorwerpen die als zeer risicovol worden beschouwd – papier, karton, hout, bamboe, vernis en/of verf. Materialen of producten die als gemiddeld risicovol worden beschouwd (kunststoffen, rubber en siliconenrubber) worden ook getest als het materiaal slecht ruikt. Dezelfde sensorische test is echter altijd verplicht in Duitsland.

De FCM-regelgeving in de EU fungeert als een benchmark voor de lidstaten, maar is niet altijd voldoende om naleving in alle Europese landen te garanderen. Landen buiten de EU kunnen hun eigen regels hebben of kunnen bepaalde aspecten van de EU-regelgeving hebben overgenomen, zoals in Zwitserland. Tegelijkertijd kunnen de lidstaten ook verdere beperkingen toevoegen of de regelgeving anders interpreteren – zo werd in België via een Koninklijk Besluit over vernissen en coatings die met levensmiddelen in aanraking komen een bepaling toegevoegd over citroenzuur voor de specifieke migratie van vernissen op metaal.

Zonder een geharmoniseerde norm voor alle Europese landen moeten fabrikanten ervoor zorgen dat hun producten in overeenstemming zijn met de doelmarkt, maar aangezien een product vaak in meer dan één land op de markt wordt gebracht, kan dit een complexe zaak worden.

Buiten de EU

In mei 2017 zijn de nieuwe Zwitserse regels met betrekking tot materialen die met levensmiddelen in aanraking komen (FCM's) in werking getreden, wat de complexiteit van de Europese FCM-regelgeving nog maar eens benadrukt. De nieuwe 'Levensmiddelenwet 2017' bevat bepalingen uit verschillende verordeningen van de Europese Unie (EU), waaronder keramische migratielimieten voor lood en cadmium uit Richtlijn 84/500/EEG, en voor aluminium, barium, kobalt, koper, ijzer, lithium, mangaan en zink in kunststoffen uit Verordening (EU) nr. 2016/1416. Hoe zorgen fabrikanten en importeurs er zonder geharmoniseerde FCM-regelgeving voor dat ze in Europa aan de regels voldoen?

FCM's mogen geen veranderingen teweegbrengen in het levensmiddel en de organoleptische kenmerken ervan niet aantasten. Eenvoudig gezegd, FCM's die voedsel aanraken mogen het niet veranderen of de menselijke gezondheid in gevaar brengen.

Tests voor materialen die in aanraking komen met levensmiddelen

SGS heeft de expertise in huis om fabrikanten en leveranciers van FCM's te helpen bij het naleven van de regels op markten over de hele wereld. Onze technische experts hebben een uitgebreide ervaring met het testen van materialen en voorwerpen die bestemd zijn voor allerlei markten. We bieden alle aspecten aan van FCM-analyses, inclusief migratietesten, samen met deskundig advies over opkomende regelgeving, conformiteitskwesties en documentatiecontrole. Onze ervaring zorgt ervoor dat uw producten voldoen aan de juiste territoriale voorschriften voor materialen die in aanraking komen met levensmiddelen en helpt u alle regels na te leven.

Meer informatie over het testen van materialen die in aanraking komen met levensmiddelen >